Betalingsachterstanden vooral bij koopstarter met hoge hypotheek

Betalingsachterstand via Pixabay

In de groep koopstarters met hoge hypotheken komen betalingsachterstanden het meest voor. Dat blijkt uit een AFM-analyse van de financiële situatie van huishoudens die hypotheken hebben afgesloten in de periode 2012 tot en met 2017. Betalingsachterstanden komen in Nederland echter nog relatief weinig voor.

In de datastudie ‘Maximaal lenen voor de hypotheek?’ analyseert de AFM de samenhang tussen leenbedragen en betalingsachterstanden. De hypothecaire financieringslastnorm, de zogeheten LTI-norm, is het uitgangspunt.

De AFM: “Uit de analyse blijkt dat er veel hoge hypotheken zijn afgesloten in de onderzoeksperiode. De leencapaciteit onder de financieringslastnorm was nagenoeg constant tussen 2013 en 2017, ondanks de steeds lagere hypotheekrente. Tegelijkertijd steeg het gemiddelde bruto-inkomen, waardoor huishoudens hoger hypotheken kon dragen. We observeren dat ongeveer 20 procent van de nieuwe hypotheken een hogere hypotheekschuld had dan maximaal te verwachten was op basis van de beschikbare financiële gegevens. Dit percentage is hoog, ook als we rekening houden met onzekerheden in de meetmethode die we toepassen. De huishoudens in deze groep hebben lagere inkomens. Koopstarters lenen niet vaker boven de norm dan overige huishoudens, maar lenen wel het meest in verhouding tot de norm. Zestien procent van de koopstarters had in 2017 een gecombineerde LTI- en LTV-benutting dichtbij de hypothecaire normgrenzen.

“We observeren dat betalingsachterstanden zijn oververtegenwoordigd in de groep met hoge hypotheken. Betalingsachterstanden komen in Nederland relatief zelden voor, maar nemen toe met stijgende LTI-benutting. Dertig procent van alle achterstanden in de onderzoeksperiode komt voor in de groep met hoge hypotheken (terwijl deze groep maar achttien procent uitmaakt van alle nieuwe hypotheken). We observeren in elk individueel jaar vaker achterstand bij koopstarters dan bij overige huishoudens. In de groep koopstarters met hoge hypotheken komen betalingsachterstanden het meest voor: 1,6 procent in 2017, ten opzichte van 0,7 procent in de totale groep met nieuwe hypotheken.”

Onder druk

De fors gestegen inflatie, met name de energieprijzen, kunnen in de toekomst mogelijk wel tot meer betalingsproblemen leiden. De AFM: “De uitzonderlijke koopkrachtdaling in 2022 zet de financieringslastsystematiek/leennormen onder druk. De leennorm is niet afgesteld op de extreme koopkrachtdaling die huishoudens in 2022 meemaken. De vraag is dan ook of de herziene hypothecaire leennorm die per 1 januari 2023 ingaat niet leidt tot te veel leencapaciteit, vanwege het vierjaargemiddelde.”

Reactie toevoegen

 
Meer over
AFM: "Toegang tot financiële dienstverlening niet vanzelfsprekend"

AFM: "Toegang tot financiële dienstverlening niet vanzelfsprekend"

De AFM roept in een nieuw rapport de financiële sector op om onderzoek te doen onder moeilijk bereikbare doelgroepen en kennis uit te wisselen om de toegankelijkheid...

Verhuisregeling bij scheiden: slechts voor een van beiden mogelijk

Verhuisregeling bij scheiden: slechts voor een van beiden mogelijk

De verhuisregeling is belangrijker dan ooit vanwege de gestegen hypotheekrentes, maar zorgt bij relatiebreuken nog voor veel problemen. Uit onderzoek onder de financieel...

Frits: “Beleid DUO beperkt hypotheekmogelijkheden”

Frits: “Beleid DUO beperkt hypotheekmogelijkheden”

DUO maakt het voor oud-studenten moeilijker om een hypotheek te krijgen, stelt hypotheekadviseur Frits. Het gaat naar schatting om zo’n 150.000 studenten van...

Huidige leennorm gaat niet veranderen

Huidige leennorm gaat niet veranderen

(Hergen Dutrieux, Viisi, in VVP 06-2022) Het is een mooi idee om vanaf 2024 de leennormen voor hypotheken te differentiëren. Maar als minister De Jonge niet...

AFM-bestuursvoorzitter: data en AI kunnen leiden tot discriminatie

AFM-bestuursvoorzitter: data en AI kunnen leiden tot discriminatie

"Niet iedereen is gebaat bij digitalisering van het financiële leven. Dat moeten we niet vergeten in ons enthousiasme voor de kansen", aldus AFM-bestuursvoorzitter...

AFM: we moeten samen aan de bak

AFM: we moeten samen aan de bak

De AFM ziet dat de ontwikkelingen op het gebied van digitalisering, duurzaamheid en internationalisering elkaar raken en versterken. En ze raken niet een enkeling,...

Explosieve stijging in aantal meegenomen hypotheken in 2022

Explosieve stijging in aantal meegenomen hypotheken in 2022

In plaats van het afsluiten van een nieuwe lening, hebben mensen bij een verhuizing in 2022 massaal gekozen voor het meenemen van hun hypotheek. Aldus MUNT Hypotheken...

Jonge cryptobezitters nemen meeste risico's

Jonge cryptobezitters nemen meeste risico's

De meeste cryptobezitters zijn tussen de 25 en 45 jaar oud en de meerderheid is man, zo blijkt uit onderzoek onder 800 cryptobezitters vanaf 16 jaar van MWM2 in...

Nadere uitleg over toepassing van NHG beheercriteria bij ontslag hoofdelijke aansprakelijkheid

Nadere uitleg over toepassing van NHG beheercriteria bij ontslag hoofdelijke aansprakelijkheid

De AFM attendeert de sector op de regels die gelden bij ‘ontslag hoofdelijke aansprakelijkheid’. De NHG beheercriteria kunnen zonder nadere onderbouwing...

Vermogen en wonen in 2023

Vermogen en wonen in 2023

Op 20 december heeft de Eerste Kamer ingestemd met het pakket Belastingplan 2023. Dit betekent dat per 2023 weer een groot aantal belastingmaatregelen wijzigt, onder...